آموزش ساخت NFT؛ چطور NFT بسازیم؟

خلاصه مطلب

فکر می‌کنید ساخت nft فقط مخصوص برنامه‌نویس‌ها یا هنرمندان دیجیتال حرفه‌ای است؟ وقت آن رسیده است که این تصور را تغییر دهید! برای تبدیل ایده‌هایتان به دارایی‌های دیجیتال ارزشمند، به پیش‌نیازهای ضروری مثل انتخاب بلاکچین، راه‌اندازی کیف پول و تأمین هزینه‌ها نیاز دارید. اگر مبتدی هستید، از مینت‌کردن nftهای تکی شروع کنید. درصورتی‌که حرفه‌ای هستید و می‌خواهید کالکشن‌های مولد چندهزارتایی تولید کنید، باید مهارت کار با قراردادهای هوشمند و فضای ذخیره‌سازی غیرمتمرکز را آموزش دیده باشید.

همچنین، با بررسی پروژه‌های موفق بازار، می‌توانید مسیر درآمدزایی و فروش آثار را با موفقیت طی کنید. فقط یادتان بماند که باید واقع‌بینانه به این موضوع نگاه کنید. با گسترش بازار nftها و فروکش‌کردن تب‌وتاب سال‌های ۲۰۲۰-۲۰۲۱، انتظار قیمت‌های نجومی را داشتن به‌معنای آن است که باید یک nft بسیار منحصربه‌فرد تولید کرده باشید که همه برای آن سرودست بشکنند!

مقدمه

توکن‌های غیرمثلی (NFT) در سال‌های اخیر، یکی از جذاب‌ترین پدیده‌های دنیای فناوری و اقتصاد دیجیتال بوده‌اند. در اوایل کار، قیمت‌های نجومی برای یک‌سری تصاویر پیکسلی عجیب‌وغریب، باعث شد عده‌ای شیفته این فضا شوند و آن را آینده اقتصاد بدانند؛ درمقابل، برخی دیگر آن را یک تب زودگذر و بی‌معنی تلقی کنند. بااین‌همه، درنهایت NFTها پتانسیل واقعی خود را فراتر از چند عکس پروفایل ساده نشان دادند. حالا آن‌ها نماینده مالکیت دارایی‌ها، ابزاری برای فروش مستقیم آثار هنری، بلیت رویدادها و حتی توکنیزه‌کردن دارایی‌های دنیای واقعی هستند.

شاید شما هم با دیدن این کاربردها و قیمت‌ها، از خودتان پرسیده باشید: «آیا من هم می‌توانم NFT خودم را بسازم»؟

خبر خوب اینکه برای این کار هیچ نیازی به دانش برنامه‌نویسی یا تجربه فنی پیچیده ندارید! در این راهنما، هم روش مینت یک NFT تکی (برای مبتدیان) و هم ساخت کالکشن‌های چند هزارتایی (برای حرفه‌ای‌ها) را گام‌به‌گام آموزش می‌دهیم.

NFT چیست؟

ان اف تی (NFT)، مخفف عبارت توکن غیرمثلی (Non-Fungible Token) است. به بیان ساده، NFT توکنی است که کاملاً منحصربه‌فرد است و نمی‌توان آن را با نمونه دیگری به‌صورت یک‌به‌یک جایگزین کرد.

برای درک بهتر، پول نقد را در نظر بگیرید. اگر شما یک اسکناس ۵۰ هزار تومانی را با یک اسکناس ۵۰ هزار تومانی دیگر عوض کنید، هیچ تغییری در دارایی‌تان ایجاد نمی‌شود زیرا هر دو ارزش کاملاً یکسانی دارند. ارزهای دیجیتالی مثل بیت کوین و اتریوم هم دقیقاً دارای همین ویژگی هستند. اما داستان NFTها کاملاً متفاوت است؛ هر توکن غیرمثلی، شناسه، ویژگی‌های اختصاصی و سوابق مالکیت ویژه‌ای دارد که آن را از تمام دارایی‌های دیجیتال دیگر متمایز می‌کند.

این توکن‌های منحصربه‌فرد، روی شبکه‌های بلاکچینی ساخته و ذخیره می‌شوند. در واقع، بلاکچین مثل یک دفتر کل شفاف عمل می‌کند که تمام اطلاعات مربوط به مالکیت و نقل‌وانتقال این دارایی‌ها را در خود ثبت می‌کند. در نتیجه، هر کسی می‌تواند به‌راحتی و با شفافیت کامل، اصالت و مالکیت آن‌ها را بررسی کند.

درحال‌حاضر، NFTها دیگر فقط به آثار هنری دیجیتال محدود نمی‌شوند. امروز تقریباً هر چیزی را می‌توان به یک توکن غیرمثلی تبدیل کرد؛ از تصاویر، قطعات موسیقی و ویدئو گرفته تا نام‌های دامنه اینترنتی، بلیت رویدادها، زمین‌های مجازی، آیتم‌های درون بازی و حتی سند دارایی‌های فیزیکی در دنیای واقعی!

خب که چی! برای چی باید یه nft بسازم؟

درباره nft دو دیدگاه مختلف وجود داره. دسته اول، می‌گن این توکن بی‌ارزشه و بی‌دلیل به‌خاطر هیاهوی بازار گرونه. به نظر اونا، چرا آدم باید بابت یه تصویر ساده پیکسلی میلیون‌ها دلار پول بده؟

دسته دوم، افرادی هستن که nft رو آینده هنر، موسیقی و مفهوم مالکیت می‌دونن. معتقدن دنیای آثار هنری روی بلاکچین، با ان اف تی کاملاً دگرگون می‌شه.

واقعیت اینه که استدلال‌های هر دو طرف منطقی به نظر می‌رسه؛ اما خب دلایل زیادی وجود داره که چرا ساخت nft چندان هم بی‌ارزش نیست. چند تا از این دلایل رو ببینیم:

۱. پول در آوردن. کی از پول بدش میاد؟

اگه صادق باشیم، بیشتر افراد برای کسب درآمد سراغ NFT می‌رن. بازارهای ان‌اف‌تی در سراسر جهان در دسترسه و بنابراین، آثار شما رو مخاطبان خیلی زیادی می‌بینن. اگه هنرتون خلاقانه و منحصربه‌فرد باشه، پول خوبی هم ممکنه به‌خاطرش بپردازن. مثلاً:

جک دورسی، بنیان‌گذار توییتر، اولین توییت تاریخ خودش رو به NFT تبدیل کرد و به قیمت تقریباً ۳ میلیون دلار فروخت!

اثر هنری «The Merge» به قیمت ۹۱٫۸ میلیون دلار فروخته شده!

اثر «The First 5000 Days» ساخته هنرمند معروفی به‌نام بیپل (Beeple) به قیمت ۶۹ میلیون دلار معامله شد.

البته یادتون باشه این‌طوری هم نیست که همه nftها با قیمت نجومی فروش برن. ساخت nft هزینه برمی‌داره و الان هم سال ۲۰۲۱ نیست. بنابراین، احتمال ضررکردن وجود داره.

۲. حذف واسطه‌ها

هنرمندان این موضوع رو خوب درک می‌کنن. فکر کنین هنری که به‌طور کامل از ذهن خلاق شما بیرون اومده، بیشترین سودش به جیب واسطه‌ها سرازیر می‌شه. Nftها یه پل مستقیم بین شما و خریدار ایجاد می‌کنن. بنابراین، نه‌تنها با واسطه‌ها سروکله نمی‌زنین، کل پول فروش به‌جز هزینه اولیه ساخت، مال خودتونه.

۳. کسب درآمد از فروش‌های بعدی؟

nft روی بلاکچین‌هایی مثل اتریوم عرضه می‌شه که قابلیت‌های قرارداد هوشمند رو دارن. این یعنی می‌تونین در بخش فروش، کدهایی رو بنویسین که تضمین کنه هربار اون NFT در آینده فروخته شد، درصدی از درآمد اون مستقیم به کیف پول خالق اصلی که شما باشین واریز بشه!

۴. یادگیری و درک فناوری

با اینکه الان بیشترین کاربرد ان اف تی برای فروش آثار هنریه، کالاهایی مثل بلیت رویدادها، زمین، اشیای کمیاب و حتی الماس هم به‌صورت nft فروخته می‌شن. بنابراین، درک تأثیری که این فناوری جدید ممکنه روی صنعت شما بذاره، دلیل محکمیه برای اینکه فقط بخواین بیشتر درباره‌ش یاد بگیرین و ابزارهای این اکوسیستم رو آزمایش کنین.

حالا اگه آماده‌این، بریم که پیش‌نیازهای ساخت ان اف تی رو بشناسیم.

پیش‌نیازها؛ از کجا شروع کنیم؟

برای ساخت nft و ورود به این دنیای هیجان‌انگیز، خواه مبتدی باشید یا حرفه‌ای، باید این پیش‌نیازها را فراهم کنید:

گام اول: انتخاب بلاکچین مناسب

اول از همه، باید شبکه بلاکچینی را که می‌خواهید NFT شما روی آن ثبت شود انتخاب کنید. درحال‌حاضر، اتریوم با اختلاف، محبوب‌ترین پلتفرم برای ساخت nft است؛ اما یک چالش بزرگ دارد: به‌دلیل محبوبیت زیاد، شبکه آن معمولاً شلوغ است و درنتیجه، کارمزد تراکنش‌ها که به آن گس فی (Gas Fee) می‌گویند بسیار بالاست. این کارمزد بسته به شلوغی شبکه نوسان دارد اما در ارزان‌ترین حالت هم نسبت به رقبا گران‌تر تمام می‌شود.

در مقابل، شبکه‌های جایگزینی مثل سولانا (Solana)، تزوس (Tezos) و پالیگان (Polygon) وجود دارند که کارمزد ساخت NFT در آن‌ها بسیار ناچیز و سرعت تراکنش‌ها به‌مراتب بالاتر است.

نکته: هنگام انتخاب شبکه بلاکچینی، حتماً فاکتورهایی مانند سرعت شبکه، هزینه‌های تراکنش، امنیت، پشتیبانی از قراردادهای هوشمند و حتی مکانیزم اجماع شبکه (به‌دلیل تأثیرات زیست‌محیطی ماینینگ) را در نظر بگیرید.

گام دوم: انتخاب مارکت پلیس‌ (بازار فروش NFT)

پس از اینکه تصمیم گرفتید NFT خود را روی کدام شبکه بسازید، باید ویترینی برای فروش آن پیدا کنید. بلاکچینی که در مرحله قبل انتخاب کردید، گزینه‌های شما را در این مرحله محدودتر و کارتان را راحت‌تر می‌کند. برخی از بزرگ‌ترین بازارگاه‌های ان اف تی عبارت‌اند از:

اوپن‌سی (OpenSea)

بزرگ‌ترین و معروف‌ترین بازار NFT دنیاست که از شبکه‌های اتریوم، سولانا، پالیگان، آربیتروم، اپتیمیزم، آوالانچ، زورا نتورک (Zora Network)، بیس (Base) و کلاتین (Klaytn) پشتیبانی می‌کند. در این بازار می‌توانید هر چیزی از آثار هنری و کلکسیون‌ها گرفته تا نام دامنه، موسیقی، عکاسی و آیتم‌های بازی را بفروشید.

رریبل (Rarible)

یکی دیگر از پلتفرم‌های بسیار محبوب است که از اتریوم، پالیگان، ایمیوتبل اکس (Immutable-X)، بیس، فلو (Flow) و بایننس اسمارت چین پشتیبانی می‌کند.

سوپرریر (SuperRare)

سوپرریر یک بازار هنری رمزنگاری اختصاصی با هنرمندان نوظهور و سازندگان NFT باسابقه است که از بلاکچین اتریوم پشتیبانی می‌کند. این پلتفرم سطح بالا عمدتاً آثار هنری از سازندگان برجسته NFT را ارائه می‌دهد. برخلاف سایر مارکت‌پلیس‌ها، سوپرریر در ابتدا فروشندگان را بررسی و سپس فهرست می‌کرد. از زمان معرفی توکن RARE، هر هنرمندی که جامعه دارندگان این توکن با او موافق باشند، می‌تواند آثار خود را در این بازار بفروشد.

بازارهای تخصصی

برخی پلتفرم‌ها فقط روی یک حوزه خاص تمرکز دارند و شما را مستقیماً به بازار هدفتان متصل می‌کنند. مثلاً فقط بلیت رویدادها یا فقط تجهیزات بازی را می‌پذیرند.

نکته مهم: هنگام انتخاب بازارگاه‌ها، شرایط بلاکچین موردنظرتان را سبک‌سنگین کنید. آیا به یک بازار شلوغ با میلیون‌ها خریدار نیاز دارید و کارمزدهای بالا برایتان در اولویت دوم است؟ در این صورت، اتریوم برای شما مناسب‌تر است. آیا بازار خلوت‌تر با کارمزدهای پایین کارتان را راه می‌اندازد؟ شاید شبکه‌هایی مانند سولانا برای شما انتخاب بهتری باشند. فراموش نکنید مزیت بزرگ اتریوم این است که مشتریان شما می‌توانند با یکی از محبوب‌ترین ارزهای دیجیتال جهان یعنی اتر خریدهایشان را انجام دهند که به‌نفع شماست. در شبکه‌های دیگر، خریداران باید توکن‌های اختصاصی همان شبکه را داشته باشند.

گام سوم: ساخت کیف پول ارز دیجیتال

برای ذخیره، مینت و دریافت سود حاصل از فروش NFT به یک کیف پول ارز دیجیتال نیاز دارید. ساخت ولت بسیار ساده است. کافی است اپلیکیشن یا افزونه مرورگر کیف پول موردنظرتان را دانلود کنید، ثبت‌نام کنید و سپس کلمات بازیابی (Seed Phrase) آن را در جای امنی نگه دارید. حتماً باید کیف پولی را انتخاب کنید که از ارز بومی بلاکچین انتخابی شما و مارکت‌پلیس مدنظرتان پشتیبانی کند.

بهترین گزینه‌های کیف پول

متامسک (Metamask)، تراست ولت (Trust Wallet)، کوین‌بیس ولت (Coinbase Wallet) و مث ولت (Math Wallet) از بین کیف پول‌های نرم‌افزاری بهترین انتخاب هستند. به‌ویژه متامسک سرراست‌ترین انتخاب است؛ زیرا با بیشتر مارکت‌پلیس‌های محبوب به‌راحتی ادغام می‌شود.

از بین کیف پول‌های سخت‌افزاری لجر نانو ایکس و نانو اس (Ledger)، می‌توانند انتخاب خوبی برای افرادی باشند که بالاترین سطح امنیت را نیاز دارند.

یک واقعیت جالب: کیف پول‌ها اصلاً NFT را درون خود ذخیره نمی‌کنند. درواقع، فایل NFT شما روی بلاکچینی قرار می‌گیرد که در صدها یا هزاران رایانه در سراسر جهان توزیع شده است. کیف پول فقط «کلید خصوصی» شما را نگه می‌دارد تا به الگوریتم‌ها ثابت کنند شما مالک اصلی آن NFT هستید!

گام چهارم: شارژ کیف پول با ارز دیجیتال

برای تعامل با مارکت‌پلیس و پرداخت هزینه‌های گس‌ فی، باید مقداری ارز دیجیتال به کیف پول خود منتقل کنید. نوع این ارز به بلاکچینی که انتخاب کرده‌اید بستگی دارد؛ مثلاً اگر اتریوم را انتخاب کرده‌اید، باید مقداری رمزارز اتر (ETH) در ولت خود داشته باشید یا اگر شبکه شما متیک است، به ارز متیک (MATIC) نیاز دارید.

خرید ارز دیجیتال از نوبیتکس؛ آسان، سریع، امن!

برای شارژ کیف پولتان، کافی است ارز مورد نیاز را از یک صرافی معتبر داخلی تهیه کنید و به ولت خود انتقال دهید. بهترین و آسان‌ترین روش برای این کار، مراجعه به صرافی نوبیتکس است. در نوبیتکس می‌توانید بدون دغدغه و نگرانی از تحریم‌ها، خطر مسدودشدن حساب یا پیچیدگی‌های کار با پلتفرم‌های خارجی، به‌شکل مستقیم از حساب بانکی خودتان برای خرید ارز اتریوم، سولانا، متیک و سایر ارزها اقدام کنید. این کار به‌راحتی با تومان و تتر انجام می‌شود.

نوبیتکس با نقدینگی بالا و ارائه قیمت‌های لحظه‌ای منطبق با بازارهای جهانی، بستری امن را برای شما فراهم کرده است. ثبت‌نام و احراز هویت در نوبیتکس تنها چند دقیقه زمان می‌برد و پس از آن، بلافاصله می‌توانید عملیات خریدوفروش را آغاز کنید.

گام پنجم: اتصال کیف پول به پلتفرم NFT

در مرحله آخر، وارد مارکت‌پلیسی که انتخاب کرده بودید (مثلاً اوپن سی) شوید و روی گزینه Connect Wallet کلیک کنید.

پیامی که در کیف پولتان (مثلاً متامسک) نشان داده می‌شود تأیید کنید تا ولت به پلتفرم متصل شود.

حالا با موجودی کیف پول خود می‌توانید هزینه‌های گس و مینت را هنگام آپلود NFT در پلتفرم پوشش دهید.

بسیار خوب؛ همه‌چیز آماده است. کیف پولتان را متصل کرده‌اید و مقداری ارز هم به آن انتقال داده‌اید. حالا وقت آن است که بالاخره اولین NFT جذاب خودتان را خلق کنید!

مسیر اول: آموزش گام‌به‌گام ساخت یک NFT تکی (بدون نیاز به کدنویسی)

اگر قصد دارید تنها یک اثر هنری (عکس، ویدیو، موسیقی یا مدل سه‌بعدی) را به NFT تبدیل کنید، نیازی به درگیری با کدنویسی و قراردادهای هوشمند ندارید. پلتفرم‌هایی مانند اوپن‌سی یا رریبل، این کار را به‌اندازه آپلود یک عکس در اینستاگرام ساده‌سازی کرده‌اند. در اینجا پلتفرم را اوپن سی انتخاب کرده‌ایم و مراحل کار را روی آن پیش می‌بریم.

اتصال کیف پول به اوپن سی

وارد سایت opensea.io شوید و روی گزینه ورود یا Login (آیکن کیف پول) کلیک کنید. از میان گزینه‌ها، کیف پولی که در مراحل قبل ساختید (مثلاً متامسک) را انتخاب کنید.

در این مرحله، افزونه کیف پول باز می‌شود و از شما می‌خواهد که اتصال را تأیید (Sign) کنید. این کار کاملاً رایگان است.

شروع فرایند ساخت (Create)

پس از اتصال ولت، در منوی بالای سایت روی گزینه Create کلیک کنید تا وارد صفحه ساخت NFT شوید.

آپلود فایل و تکمیل اطلاعات پایه

آپلود فایل (Image, Video, Audio, 3D Model): فایل اصلی خود را با رعایت حجم مجاز آپلود کنید. معمولاً تا ۱۰۰ مگابایت حجم قابل‌قبول است.

نام‌گذاری (Name): یک نام جذاب و مرتبط برای اثر خود انتخاب کنید.

توضیحات (Description): داستان یا ایده‌ای پشت اثرتان بنویسید. این بخش درست مثل کپشن اینستاگرام است و تأثیر زیادی در جذب خریدار دارد.

لینک خارجی (External Link): اگر سایت شخصی، وبلاگ یا صفحه مجازی خاصی دارید، می‌توانید لینک آن را اینجا قرار دهید تا خریداران با شما بیشتر آشنا شوند.

تنظیمات اختصاصی

می‌توانید برای NFT خود تنظیمات ویژه تعیین کنید:

ویژگی‌ها (Properties/Stats): اگر اثر شما ویژگی‌های خاصی دارد (مثلاً سال تولید، تکنیک نقاشی، یا رنگ‌بندی)، آن‌ها را اینجا وارد کنید.

محتوای قابل بازگشایی (Unlockable Content): اگر این گزینه را فعال کنید، می‌توانید محتوایی را به کاربر ارائه دهید که فقط بعد از خرید NFT برای او به نمایش درآید. برای نمونه، می‌توانید لینک فایل باکیفیت‌تر، ویدیوی پشت‌صحنه یا حتی یک کد تخفیف قرار دهید. این کار در جذب خریدار نقش بسیار مهمی دارد و او را ترغیب به خرید می‌کند.

انتخاب بلاکچین و مفهوم «مینت تنبل»

در پایین صفحه باید شبکه بلاکچین را انتخاب کنید (مثلاً اتریوم یا پالیگان).

اوپن سی قابلیت جالبی به‌نام مینت تنبل (Lazy Minting) دارد. اگر شبکه اتریوم را انتخاب کنید، نیازی نیست همان لحظه هزینه گس را پرداخت کنید. NFT شما به‌صورت مجازی ساخته می‌شود و هزینه ثبت آن روی بلاکچین، در زمان فروش و از خریدار کسر می‌شود. البته برای اولین فروش در پلتفرم، ممکن است نیاز به پرداخت یک کارمزد اولیه برای تأیید حساب داشته باشید که می‌توانید اتریوم مورد نیاز آن را از نوبیتکس تهیه و به ولت خود منتقل کنید.

کلیک روی Create و تولد NFT

پس از بررسی مجدد اطلاعات، روی دکمه آبی رنگ Create کلیک کنید. کیف پول شما مجدداً باز می‌شود تا فرایند را تأیید کنید.

تبریک می‌گوییم! شما اولین NFT خود را ساختید. اکنون می‌توانید برای آن قیمت تعیین کنید و در شبکه‌های اجتماعی برایش تبلیغ بسازید.

پرداخت هزینه مینت‌کردن

در این مرحله باید دست‌به‌جیب بشین! در دنیای nftها، ثبت‌کردن اطلاعات و تغییرات روی بلاکچین به کارمزد نیاز داره. مینت‌کردن ان اف تی، اولین هزینه‌ایه که می‌پردازین. تا به امروز، اتریوم گرون‌ترین شبکه است. اما یادتون باشه که در عوض کارمزد زیاد، به جامعه بسیار بزرگتری از خریدارها دسترسی دارین و می‌تونین مبلغ NFT رو به‌صورت اتر دریافت کنین که دومین ارز محبوب دنیا بعد از بیت‌کوینه.

البته یه راه‌هایی هم برای فرار از کارمزدهای بالا وجود داره. مثلاً می‌تونین بلاکچین و مارکت پلیس رو طوری انتخاب کنین که کارمزد کمتری داشته باشه یا رایگان باشه. مثلاً ترکیب «پالیگان و اوپن سی» چندین برابر ارزون‌تر از «اتریوم و اوپن سی» درمیاد.

حالا اگه اصرار دارین روی اتریوم کار کنین، حداقل از قابلیت لیزی مینت (Lazy Minting) استفاده کنین. این قابلیت رو پلتفرم‌های اوپن سی و رریبل ارائه می‌دن. با لیزی مینت، nft رو می‌سازین، ولی تا زمانی که کسی اونو نخریده، روی بلاکچین ثبت نمی‌شه. به‌محض اینکه یه مشتری پیدا شد و nft شما رو خرید، مینت می‌شه و خریدار کارمزد مینت + کارمزد فروش رو پرداخت می‌کنه!

آموزش ساخت کالکشن‌های حرفه‌ای و مولد (نیاز به دانش فنی)

اگر هدف شما ساخت پروژه‌های بزرگی شبیه به پروژه بورد ایپ یات کلاب (Bored Ape Yacht Club) یا کریپتوپانکس (CryptoPunks) است که شامل هزاران توکن NFT منحصربه‌فرد هستند، نمی‌توانید آن‌ها را یکی‌یکی و دستی آپلود کنید. در اینجا پای هنر مولد (Generative Art) و برنامه‌نویسی به میان می‌آید. برای ساخت یک کالکشن حرفه‌ای، باید مراحل زیر را طی کنید:

ایجاد اثر هنری و طراحی لایه‌ها (Traits & Artwork)

در کالکشن‌های مولد، شما ۱۰هزار نقاشی مجزا طراحی نمی‌کنید. بلکه یک «کاراکتر پایه» دارید که ویژگی‌های مختلف یا صفات (Traits) را به‌صورت لایه‌های جداگانه و با پس‌زمینه شفاف (Transparent) روی آن پیاده می‌کنید. شخصیت‌های پروژه فرضی شما مولد هستند؛ به‌زبان NFT یعنی آن‌ها از یک طرح مشابه پیروی می‌کنند اما با ترکیب منحصربه‌فرد صفات خود قابل‌تشخیص خواهند بود.

این ویژگی‌ها ممکن است شامل گروه‌بندی‌های زیر باشند:

• رنگ پس‌زمینه: مثلاً سفید، آبی، سبز، نارنجی و طلایی؛
• کلاه، مو یا پوشش سر: انواع کلاه‌ها یا مدل موهای مختلف با رنگ‌های متفاوت مثلاً بلوند، مشکی، قهوه‌ای؛
• مدل چشم‌ها: مثلاً ۱۰ حالت مختلف با عینک آفتابی، با عینک شنا، چشم‌های معمولی، خسته و بی‌حوصله یا براق و سرزنده؛
• سایر اجزا: لباس، زیورآلات، سیگار به لب، حالت‌های مختلف دهان، دندان‌های مشخص یا ناپیدا.

شما تعیین می‌کنید که هر ویژگی چقدر کمیاب (Rare) باشد. مثلاً از کل ۵۰۰۰ ان اف تی منحصربه‌فرد، فقط یک درصد آن‌ها عینک آفتابی یا پس‌زمینه طلایی داشته باشند. پس از اعمال محدودیت‌ها، می‌توانید آن‌ها را در نرم‌افزار موردنظرتان طراحی کنید. اگر در هنر دیجیتال مهارت ندارید، با یک هنرمند دیجیتال مورداعتماد همکاری کنید.

نکته مهم: ویژگی‌های تعریف‌شده برای ساخت هزاران NFT منحصربه‌فرد باید به‌اندازه کافی باشد؛ وگرنه برخی از اعضای مجموعه از نظر بصری قابل‌تشخیص از یکدیگر نخواهند بود.

تولید هنر مولد و فراداده (Generative Art & Metadata)

حالا که لایه‌ها را آماده کرده‌اید، وقت آن رسیده است که به شخصیت‌های خود جان ببخشید. این مرحله باید با کمک ابزارها یا اسکریپت‌های برنامه‌نویسی مانند هش‌لیپس (HashLips) یا Bueno که از پیش ساخته شده‌اند انجام شود یا اینکه اسکریپت‌های موجود را از گیت‌هاب (GitHub) دریافت کنید. لایه‌ها به‌صورت تصادفی با هم ترکیب می‌شوند تا هزاران تصویر متفاوت ساخته شوند.

با فرض اینکه هریک از دسته‌بندی‌هایی که ایجاد کردید، ۱۰ ویژگی داشته باشند، ممکن است بتوانید حداکثر ۲۰٬۰۰۰ قطعه منحصربه‌فرد تولید کنید.

در کنار هر تصویر، یک فایل اطلاعاتی به نام فراداده (Metadata) تولید می‌شود. فراداده فایل‌های ساختاریافته‌ای با فرمت JSON هستند که جزئیاتی مانند نام، توضیحات و سایر ویژگی‌های یک NFT را شرح می‌دهند. درواقع، متادیتا همان شناسنامه NFT است که به بلاکچین می‌گوید این اثر چه ویژگی‌هایی دارد (مثلاً کلاهش قرمز است و پس‌زمینه‌اش طلایی).

ذخیره‌سازی غیرمتمرکز فایل‌ها

ازآنجاکه جاسازی مستقیم تصاویر و فایل‌ها در بلاکچین بسیار گران تمام می‌شود، بهتر است آثار هنری و فراداده‌های آن‌ها را در خارج از زنجیره ذخیره کنید. برای این کار می‌توانید فایل‌های خود را در شبکه‌های ذخیره‌سازی غیرمتمرکز مانند IPFS و Arweave آپلود کنید تا برای همیشه ماندگار شوند. پس دسترسی به آن‌ها چه می‌شود؟ اینجا جایی است که به قرارداد هوشمند نیاز پیدا می‌کنید. درواقع، لینک دسترسی به آن فایل‌ها را در قرارداد هوشمند مجموعه‌تان می‌گنجانید.

نکته مهم: برخی ترجیح می‌دهند از سرورهای متمرکز (مثل هاست‌های معمولی) استفاده کنند. این کار ریسکی است؛ زیرا اگر دسترسی به دامنه را از دست بدهید، یک بازیگر بد می‌تواند لینک‌ها را بشکند و فراداده‌ها را دستکاری کند!

پس از اینکه فایل‌ها را آپلود کردید (مثلاً در IPFS)، یک آدرس هش‌شده دریافت می‌کنید. شما باید فایل‌های JSON خود را به این آدرس متصل کنید. برای مثال، آدرس تصاویر شما ممکن است به این صورت باشد:

• ipfs://QmYourHashStringHere/1.png
• ipfs://QmYourHashStringHere/2.png

به همین شکل تا فایل شمارهٔ آخر ادامه می‌یابد.

ایجاد قرارداد هوشمند (Smart Contract)

برخلاف NFTهای تکی که از قراردادهای پیش‌فرض پلتفرم‌ها استفاده می‌کنند، کالکشن‌های حرفه‌ای به قرارداد هوشمند اختصاصی نیاز دارند. قرارداد هوشمند کدهایی است که روی بلاکچین اجرا می‌شود و قوانین کالکشن شما را تعیین می‌کند. برای نمونه، برخی از این قوانین عبارت‌اند از:

• تعداد کل توکن‌ها (Max Supply) چقدر است؟
• قیمت ضرب‌کردن (Mint) هر توکن چقدر است؟
• کارمزد خالق اثر (Royalty) در معاملات بعدی چقدر خواهد بود؟
• لینک پوشه IPFS که حاوی فراداده‌هاست (Base URI) کجا قرار دارد؟

اگر از اتریوم استفاده می‌کنید، برای نوشتن قرارداد هوشمند به زبان برنامه‌نویسی سالیدیتی (Solidity) نیاز دارید. حتی نیاز نیست کدها را از صفر بنویسید؛ استاندارد ERC-721 یک طرح اولیه محبوب برای نوشتن این قراردادهاست. مخزن OpenZeppelin کدهای استاندارد و ایمنی خوبی را در اختیار شما می‌گذارد که هم کارتان را راحت می‌کند و هم باگ‌های احتمالی قرارداد را (نسبت به نوشتن کدها از صفر) به حداقل می‌رساند.

همین قرارداد به شما کمک می‌کنه مکانیزم لیزی مینت (Lazy Minting) رو پیاده کنین! یعنی به‌جای اینکه خودتون هزینه مینت هر ۵۰۰۰ واحد NFT رو بپردازین، مینت‌شدن رو تا زمان مراجعه خریدار به تعویق می‌اندازین و تو قرارداد درج می‌کنین که کارمزد مینت برعهده خریداره!

استقرار و راه‌اندازی (Deployment & Launch)

درنهایت، قرارداد هوشمند خود را روی بلاکچین مستقر (Deploy) می‌کنید. پروژه‌های بزرگ در این مرحله یک وب‌سایت اختصاصی  (Minting Website)راه‌اندازی می‌کنند تا خریداران بتوانند کیف پول خود را به آن متصل کنند، با قرارداد هوشمند تعامل داشته باشند و پس از پرداخت هزینه مینت، NFTهای کالکشن شما را به‌شکل مستقیم به کیف پولشان انتقال دهند.

حالا وقت بازاریابی است. می‌توانید در اکس، ردیت یا دیسکورد درباره پروژه‌تان صحبت کنید و به جامعه گسترده‌تری از مخاطبان NFTهای خود را عرضه کنید.

فروش NFT؛ بخش جذاب ماجرا!

این مرحله هیجان‌انگیزترین بخش ماجراست که سرانجام (امیدواریم) پاداش زحمت‌هایتان را بگیرید. بسته به بلاکچین و مارکت‌پلیس انتخابی‌تان، می‌توانید اثر هنری خود را با یکی از روش‌های زیر به فروش برسانید:

قیمت ثابت (Fixed Price)

تعیین قیمت ثابت به شما این امکان را می‌دهد که دقیقاً بدانید پس از یافتن خریدار، اثر هنری شما چقدر درآمد خواهد داشت. سادگی این مسیر یکی از بزرگترین مزایای آن است.

حراج زمان‌بندی‌شده (Auction)

می‌توانید NFT خود را در حراج به بالاترین پیشنهاد دهنده بفروشید. در حراج کلاسیک، فروشنده یک قیمت پایه و یک دوره تعیین می‌کند و خریداران بالقوه تا پایان شمارش معکوس پیشنهاد می‌دهند. همچنین می‌توانید یک حراج با قیمت نزولی را انتخاب کنید که در آن قیمت اولیه را بالا تعیین می‌کنید و قیمت به تدریج کاهش می‌یابد تا زمانی که کالا به اولین پیشنهاددهنده فروخته شود.

سیستم پیشنهاد قیمت (Bidding)

سیستم پیشنهاد قیمت شبیه به حراج است اما محدودیت زمانی ندارد؛ خریداران صرفاً مبلغی که حاضرند بپردازند را پیشنهاد می‌دهند و شما به‌عنوان فروشنده تصمیم می‌گیرید که آن را رد یا قبول کنید.

گزینه سوم در برخی پلتفرم‌ها، حراج با قیمت آزاد یا بدون رزرو است. این نوع حراج حداقل قیمت ندارد و افراد می‌توانند تا زمانی که شما قیمتی را بپذیرید، پیشنهاد دهند. این ممکن است پرخطرترین استراتژی برای فروشنده باشد، اما به شما امکان می‌دهد ارزش واقعی دارایی خود را مشخص کنید.

اینجا دقیقاً همان مرحله‌ای است که می‌توانید حق امتیاز (Royalty) را تعیین کنید؛ یعنی مشخص می‌کنید در صورتی که خریدار در آینده تصمیم به فروش مجدد NFT شما گرفت، چه درصدی از آن فروش‌های ثانویه به‌صورت خودکار به حساب شما که خالق اصلی هستید واریز شود (معمولاً بین ۵ تا ۱۰ درصد).

آیا با فروش nft میلیونر می‌شوم؟

شاید بله، شاید نه. واقع‌بین باشید: هزاران هنرمند و خالق دیگر هم دقیقاً همین هدف را دارند و درحال‌حاضر، تعداد افرادی که تمایل دارند پول هنگفتی بابت یک nft بپردازند، آن‌قدر زیاد نیست که همه شما با هم ثروتمند شوید! اخبار این صنعت نشان می‌دهد که حجم پول در گردش بازار NFT نسبت به دوران اوج و هیجان آن در سال ۲۰۲۱ که هر روز شاهد فروش‌های چند میلیون دلاری بودیم، کاهش یافته است.

بااین‌حال، هیچ‌چیز غیرممکن نیست. بسیاری از کارشناسان بر این باورند که موج اولیه هیجانات پیرامون nft به هنر و دارایی‌های سفته‌بازانه مربوط می‌شد. امروز ارزش واقعی این فناوری به آینده و فراگیری متاورس بستگی دارد. اگر nftها به دارایی‌های کاربردی‌تری در زندگی ما مرتبط شوند، طبیعی است که خریداران بسیار بیشتری وجود داشته باشند. دیگر اشیای هنری دیجیتال صرفاً مطرح نیستند؛ تأیید اسناد مالی حساس و مالکیت دیجیتال در بسیاری از زمینه‌ها به nft نیاز خواهد داشت.

برخی از محبوب‌ترین مجموعه‌های NFT

شاید بخواهید قبل از ایجاد اولین مجموعه NFT خود از چند کالکشن پرطرفدار الهام بگیرید. نمونه‌های زیر بهترین موارد کالکشن‌های +۱۰۰۰ عددی هستند:

Bored Ape Yacht Club

باشگاه تفریحی میمون‌های کسل، مجموعه‌ای از ۱۰٬۰۰۰ تصویر میمون دیجیتال منحصربه‌فرد است. هر میمون به‌صورت رنگارنگ به تصویر کشیده شده است و بخشی از یک روایت داستانی فراگیر است. البته موفقیت BAYC فقط به‌خاطر این تصاویر عجیب و رنگارنگ نیست؛ بلکه به‌خاطر مزایای مالکیت آن‌ها است. با داشتن این NFTها می‌توانید از عضویت در کلوپ خصوصی آنلاین، دسترسی به رویدادهای ویژه و ایردراپ‌های ارزشمند لذت ببرید.

CryptoPunks

کریپتوپانکس مجموعه‌ای از 10٬000 پرتره پیکسلی است که به‌شکل تصادفی تولید شده‌اند. این مجموعه ارزش تاریخی بالایی دارد؛ چرا که اولین مجموعه NFT بود که روی بلاکچین اتریوم مینت شد. NFTهای این مجموعه انواع زیادی دارد و همگی دارای ویژگی‌های منحصربه‌فرد هستند.

Cool Cats

مجموعه «گربه‌های باحال» مجموعه‌ای از ۹٬۹۹۹ گربه NFT است که به‌صورت تصادفی تولید شده‌اند. این پروژه بیشتر روی جامعه کاربری خود تمرکز دارد و صاحبان هر NFT از قرعه‌کشی‌ها، جوایز و مزایای انحصاری بهره‌مند می‌شوند.

World of Women

«دنیای زنان» مجموعه‌ای شامل ۱۰٬۰۰۰ پرتره دیجیتال از زنان با ویژگی‌های متنوع است. این کالکشن رنگارنگ از هنرمندانی مانند فریدا کالو الهام گرفته شده است و هدف آن، توانمندسازی زنان در دنیای Web 3.0 است و همچنین، فعالانه از جنبش‌های دفاع از حقوق زنان در سراسر جهان حمایت می‌کند.

سخن پایانی

دارایی‌های دیجیتال و به‌ویژه NFTها به صنعت پویایی تبدیل شده است که به‌سرعت درحال تکامل است. هرچند این‌روزها از تب‌وتاب اولیه‌ای که سال ۲۰۲۱ پیرامون NFTها شکل گرفته بود کاسته شده است، همچنان امیدهایی برای تثبیت جایگاه این مفهوم انقلابی در آینده اقتصاد دیجیتال وجود دارد. ساخت nft از نظر فنی شاید کار دشواری به نظر نرسد، اما کسب درآمد بالا و موفقیت در آن، به چیزی بیشتر از چند کلیک نیاز دارد. اگر می‌خواهید در این فضا دیده شوید، باید مهارت‌های ویژه‌ای را در خود تقویت کنید. برای مثال، می‌توان به یادگیری مداوم و پیگیری ترندها، مهارت خلق داستان، هنر و خلاقیت دیجیتال، توانایی شبکه‌سازی و تشکیل جامعه، شناسایی ارزش پیشنهادی توکن و شناخت مخاطب هدف به‌منظور برندسازی و بازاریابی اشاره کرد.

سؤالات متداول (FAQ)

تفاوت بین توکن غیرمثلی و مثلی چیست؟

توکن‌های مثلی یکسان هستند و می‌توانند با توکن دیگری با ارزش برابر مبادله یا جایگزین شوند. توکن‌های غیر مثلی (NFT) منحصربه‌فرد هستند و نمی‌توان آنها را با توکن دیگری با ارزش برابر مبادله کرد.

آیا می‌توانم بدون داشتن ارز دیجیتال nft بسازم؟

معمولاً نه. پلتفرم‌های بلاکچینی برای کارمزدهای تراکنش به ارز دیجیتال نیاز دارند.

چگونه nft خود را قیمت‌گذاری کنم؟

سه روش برای این کار وجود دارد: قیمت ثابت، حراج با زمان محدود و حراج نامحدود. کمیابی و عملکرد nft شما نقش مهمی در قیمت آن خواهد داشت.

چگونه nft خود را تبلیغ کنم؟

می‌توانید در شبکه‌های اجتماعی مانند دیسکورد و اکس فعال باشید و درباره nft خود بازاریابی کنید.

آیا می‌توان با فروش nft ثروتمند شد؟

واقعیت این است که درحال‌حاضر تا حد زیادی تب‌وتاب nftها فروکش کرده است. بازار رقابت داغ است و باید دید در آینده کاربردهای nftها چگونه می‌تواند دوباره به رونق این مفهوم مالکیت دیجیتال کمک کند.