حتما شما هم بارها شنیدهاید که میگویند با وضعیت تورم، نگه داشتن پول نقد کار کاملاً اشتباهی باشد. با این حال پول نقد یک نیاز جداییناپذیر زندگی است که به راحتی نمیتوان آن را نادیده گرفت. پول نقد میتواند نقش خیلی مهمی در حفاظت از سرمایه و تحقق اهداف مالی شما ایفا کند؛ آن هم به خصوص در شرایط بحرانی. اما اینکه چند درصد از سرمایه باید نقد بماند؛ باید بهعنوان بخشی از برنامه مدیریت ثروت دیده شود، نه تصمیمی احساسی و مقطعی. در این مقاله تصمیم گرفتهایم با توجه به اهمیت این موضوع، نحوه مدیریت پول نقدر در دوران بحران را بررسی کنیم.
چرا باید پول نقد نگه داریم؟
هر زمان که عدم اطمینان وجود دارد، سرمایهگذاران ممکن است بخشی از سرمایه خود را به داراییهایی که معمولاً امنتر هستند (مثل طلا) منتقل کنند. با این حال این داراییها امکان دسترسی سریع به سرمایه برای هزینههای ضروری یا غیرمنتظره را فراهم نمیکنند و نوساناتشان در دوران بحران فشار روانی زیادی ایجاد میکند.
نکته مهم دیگر این است که در دوران بحران ممکن است فرصت خرید و سرمایهگذاری هم به وجود بیاید. نوسانات داراییها در دوران بحران زیاد میشود و اگر فرد بتواند در کف یا اطراف آن وارد بازار شود، سود بسیار زیادی به دست میآورد. با این حال اگر نقدینگی موردنیاز را کنار نگذاشته باشد، یا فرصت سرمایهگذاری را از دست میدهد تا مجبور میشود احتمالاً به سختی دارایی دیگری را به فروش برساند تا دارایی جدید را خریداری کند. ضمن اینکه هیچ تضمینی وجود ندارد دارایی فروختهشده رشد نکند و سرمایهگذار ضرر نکند.
علاوه بر این در بحران احتمالاً هزینههای پیشبینینشدهای هم وجود دارد که سرمایهگذاران باید خود را برای آن آماده کنند. اگر آنها این هزینهها را از ابتدا در نظر گرفته نگیرند، مجبور میشوند با روشهایی مثل استقراض یا فروش داراییها هزینه مورد نیاز را تامین کنند. یک نکته مهم دیگر این است که در بحران خرید و فروش داراییهایی مثل طلا به سختی و معمولاً بدون قیمت رسمی انجام میشود. در چنین شرایطی فروش داراییها میتواند سختتر از قبل شود.
چطور مقدار پول نقد موردنیازمان را مشخص کنیم؟
تحلیلگران باور دارند که بهترین نقطه شروع، تقسیم پول نقد به هزینههای برنامهریزی شده و غیرمنتظره است. هزینههای برنامهریزیشده هزینههایی مثل معیشت، اجاره، خوراک، درمان و تعطیلات هستند. این هزینهها میتوانند از درآمد یا ذخایر نقدی تأمین شوند. هزینههای غیرمنتظره ممکن است هزینههایی مثل مالیات برای کسبوکارها، تعمیرات خانه، تغییر شغل یا شرایط حرفهای باشد.
البته مقدار سرمایه مورد نیاز به وضعیت خود فرد هم بستگی دارد و یک چیز ثابت نیست. برای مثال، افرادی که ممکن است سرمایهگذاریهای بزرگی داشته باشند، نیاز به نقدینگی بیشتری دارند تا از فروش اجباری داراییهایشان جلوگیری شود.
بهترین کار این است که اول برای هزینهها و اهداف مالی خود برنامهریزی ممشخصی بنویسید و غیرمنتظرهترین سناریوها را هم در نظر بگیرید. برای تعیین اهداف مالی خود، بازههای زمانی مختلف و تورم را در نظر بگیرید. پول نقد را نه یک چیز جداگانه بلکه بخشی از تخصیص کلی دارایی و نقش آن در اهداف مالی و پروفایل ریسک ببینید.
اگر اهداف بلندمدت دارید و نقدشوندگی فوری لازم نیست، معمولاً بهتر است در بازار حضور داشته باشید تا خارج از آن.
پول نقد موردنیاز در دوران بحران
یک نکته مهم دیگر این است که در صورت امکان اگر بتوانید راه جدیدی (هرچند موقتی) برای کسب درآمد پیدا کنید، میتوانید ذخایر پول نقد خود را تقویت کنید. جدا از خود بحران، باید توجه داشته باشید که پس از آن هم ممکن است مشکلات اقتصادی جدیدی (حتی تعدیل) به وجود بیاید. به همین خاطر داشتن درآمد کمکی میتواند از ابتدا به شما کمک کند. اگر تخصص مشخصی دارید، میتوانید از کارهای آنلاین، فریلنسری و مشاوره استفاده کنید و یا اینکه مهارت جدیدی برای اطمینان کسب کنید.
به صورت کلی گفته میشود که بهتر است برای هزینههای ضروری ۳ تا ۶ ماه خود برنامهریزی دقیقی داشته باشید تا از بطن بحران عبور کنید و امکان پیدا کردن فرصتهای جدید را هم داشته باشید. البته حتما نباید تمام این هزینهها را به صورت پول نقد داشته باشید. میتوانید از حسابهای سپرده کوتاهمدت برای کسب سود (هرچند اندک) استفاده کنید و یا روشهایی را پیدا کنید که در کمتر از چند روز شما را به پول نقد میرساند.
جدا از هزینههای ضروری، برای سرمایهگذاری بهتر است ۱۰ تا ۱۵ درصد از سرمایه خود را کنار بگذارید تا در صورت مشاهده یک فرصت جدید، مجبور نشوید دارایی خود را بفروشید. البته از آنجا که زمانبندی دقیق کف بازار در دوران کار سختی است و حتی تحلیلگران ماهر هم بارها در انجام این کار شکست خوردهاند، میتوانید از روشهایی مثل میانگین هزینه دلاری (DCA) برای سرمایهگذاری در داراییهای مختلف استفاده کنید.
جمعبندی
در دوران بحران، پول نقد نه تنها محفاظت از سرمایه و دسترسی فوری به منابع را ممکن میکند، بلکه به شما کمک میکند تصمیمات سرمایهگذاری آگاهانه بگیرید و از فرصتهای بازار استفاده کنید. با این حال پول نقد همیشه باید بخشی از برنامه کلی مدیریت ثروت و تخصیص دارایی باشد تا ریسک و بازده متوازن حفظ شود. در دوران بحران باید انتظارات خود را متعادل کنید تا هیجانزده نشوید و بدون برنامهریزی معامله نکنید.
