کوین چه فرقی با توکن دارد؟

خلاصه مطلب

در بازار ارزهای دیجیتال، ممکن است دو دارایی کاربرد مشابهی داشته باشند اما از نظر ساختار کاملاً متفاوت باشند. دانستن اینکه یک دارایی کوین است یا توکن، به درک بهتر نحوه کار شبکه‌های بلاکچینی و حتی انتقال و استفاده از دارایی‌های دیجیتال کمک می‌کند.

مقدمه

اگر در دنیای ارزهای دیجیتال فعالیت داشته باشید، احتمالاً نام کوین و توکن را بارها شنیده‌اید. این دو اصطلاح گاهی به جای یکدیگر استفاده می‌شوند، اما از نظر فنی تفاوت‌هایی با هم دارند.

تفاوت اصلی کوین و توکن در واقع به شبکه‌ای برمی‌گردد که دارایی روی آن ایجاد شده است؛ کوین دارایی بومی بلاکچین خود است، اما توکن معمولاً روی یک شبکه بلاکچینی موجود ساخته می‌شود. همین تفاوت، کاربرد و نحوه استفاده از این دو دارایی را از یکدیگر متمایز می‌کند.

کوین و توکن هر دو از دارایی‌های دیجیتال مبتنی بر فناوری بلاکچین هستند، اما نحوه ایجاد و ارتباط آن‌ها با شبکه‌های بلاکچینی یکسان نیست. در ادامه، ابتدا با مفهوم کوین و توکن آشنا می‌شویم و سپس مشخص می‌کنیم که هرکدام چه کاربردهایی دارند و انواع مختلف این دارایی‌ها چگونه دسته‌بندی می‌شوند.

کوین (Coin) چیست؟

به آن دسته از رمزارزهایی که بلاکچین اختصاصی خود را دارند و به شبکه دیگری وابسته نیستند، کوین گفته می‌شود. کوین در واقع دارایی بومی یک شبکه بلاکچینی است و می‌تواند برای انجام تراکنش‌ها، پرداخت کارمزد شبکه، انتقال ارزش و در برخی شبکه‌ها برای مشارکت در تأمین امنیت شبکه استفاده شود. بیت کوین (BTC)، اتریوم (ETH)، ترون (TRX) و سولانا (SOL) نمونه‌هایی از کوین هستند که هرکدام بلاکچین مستقل خود را دارند.

کوین‌ها با توجه به طراحی شبکه می‌توانند از روش‌های مختلفی برای تأمین امنیت و ایجاد واحدهای جدید استفاده کنند. برای مثال، بیت کوین و لایت‌ کوین (LTC) از سازوکار اثبات کار (Proof of Work) و استخراج استفاده می‌کنند، در حالی که شبکه‌هایی مانند اتریوم از اثبات سهام (Proof of Stake) استفاده می‌کنند. بنابراین، استخراج یکی از روش‌های ایجاد یا عرضه کوین است و نمی‌توان آن را ویژگی مشترک همه کوین‌ها دانست. کاربرد کوین نیز فقط به معامله یا ذخیره ارزش محدود نمی‌شود و به ساختار و هدف شبکه‌ای که دارایی بومی آن است بستگی دارد.

توکن (Token) چیست؟

اگر یک رمزارز بلاکچین مستقل نداشته باشد و روی یک شبکه بلاکچینی دیگر که از قبل ساخته شده است ایجاد شود، به آن توکن گفته می‌شود. توکن‌ها معمولاً با استفاده از قراردادهای هوشمند ساخته می‌شوند و یک شبکه می‌تواند میزبان تعداد زیادی توکن با کاربردهای متفاوت باشد. برای مثال، ERC-20 یک استاندارد در شبکه اتریوم است که ایجاد و تعامل با توکن‌های مثلی را ساده و یکپارچه می‌کند.

توکن‌ها می‌توانند برای کاربردهای مختلفی مانند دسترسی به خدمات یک پروژه، حاکمیت، پرداخت یا نمایش یک دارایی دیجیتال ایجاد شوند. ارزش آن‌ها نیز فقط به کاربردشان بستگی ندارد و عواملی مانند عرضه و تقاضا، میزان استفاده، نقدشوندگی، وضعیت پروژه و شرایط بازار می‌توانند بر ارزش یک توکن تأثیر بگذارند. شیبا اینو (SHIB) و چین‌ لینک (LINK) نمونه‌هایی از توکن‌های شناخته‌شده هستند که بدون داشتن بلاکچین مستقل، روی شبکه‌های دیگر فعالیت می‌کنند.

هدف از ساخت توکن‌ها و کوین‌ها چیست؟

توکن‌ها می‌توانند با اهداف مختلفی در بستر بلاکچین ایجاد شوند. برخلاف ساخت یک بلاکچین مستقل، برای ایجاد بسیاری از توکن‌ها می‌توان از زیرساخت شبکه‌های موجود و قراردادهای هوشمند استفاده کرد. مهم‌ترین دلایل استفاده از این مدل عبارت‌اند از:

• کاهش هزینه‌ها: ایجاد یک توکن روی شبکه موجود معمولاً به منابع و زیرساخت بسیار کمتری نسبت به راه‌اندازی یک بلاکچین مستقل نیاز دارد.

• سهولت در ساخت: ساخت یک بلاکچین مستقل به طراحی شبکه، سازوکار اجماع و زیرساخت‌های مختلف نیاز دارد؛ اما ایجاد یک توکن می‌تواند با استفاده از قراردادهای هوشمند و استانداردهای ازپیش‌تعریف‌شده، ساده‌تر و سریع‌تر انجام شود. البته راه‌اندازی یک توکن واقعی و قابل‌اعتماد همچنان به طراحی، آزمایش و بررسی امنیت قرارداد هوشمند نیاز دارد.

• استفاده از زیرساخت شبکه‌های موجود: پروژه‌ها می‌توانند به‌جای ایجاد شبکه‌ای از صفر، توکن خود را روی بلاکچین‌هایی مانند اتریوم ایجاد کنند و از زیرساخت و اکوسیستم آن‌ها بهره ببرند. این موضوع به‌تنهایی به معنای تضمین امنیت یا موفقیت توکن نیست و امنیت قرارداد هوشمند و نحوه طراحی پروژه نیز اهمیت دارد.

• ایجاد کاربردهای مختلف: توکن‌ها می‌توانند برای اهدافی مانند دسترسی به خدمات یک پروژه، پرداخت، حاکمیت، نمایش حقوق یا دارایی‌های دیجیتال و کاربردهای دیگر ایجاد شوند.

البته سهولت ایجاد توکن‌ها می‌تواند مورد سوءاستفاده قرار بگیرد. کلاهبرداران نیز می‌توانند با ساخت توکن‌های بی‌ارزش یا پروژه‌های جعلی، کاربران را فریب دهند؛ بنابراین صرف وجود یک توکن یا فعالیت آن روی یک بلاکچین معتبر، نشانه قابل‌اعتماد بودن پروژه نیست.

کوین چه کاربردی دارد؟

کوین‌ها می‌توانند برای انتقال ارزش، پرداخت، معامله و در برخی موارد ذخیره ارزش استفاده شوند. علاوه بر این، بسته به طراحی شبکه، ممکن است کاربردهای دیگری نیز داشته باشند؛ برای مثال ETH، دارایی بومی شبکه اتریوم، برای پرداخت کارمزد تراکنش‌ها (Gas) استفاده می‌شود و در سازوکار اثبات سهام شبکه نیز نقش دارد.

بیت‌ کوین نیز برای انتقال و ذخیره ارزش و انجام پرداخت‌ها استفاده می‌شود و در برخی کشورها و حوزه‌های قضایی جایگاه حقوقی ویژه‌ای پیدا کرده است. با این حال، میزان استفاده از BTC به‌عنوان ابزار پرداخت با هدف و کاربرد آن به‌عنوان یک دارایی دیجیتال متفاوت است و نوسان قیمت آن همچنان یکی از عوامل مهم در پذیرش این دارایی به‌عنوان وسیله پرداخت محسوب می‌شود.

تفاوت کوین و توکن:

کوین	توکن
۱. کوین دارایی بومی بلاکچین اختصاصی خود است.	۱. توکن معمولاً روی یک بلاکچین موجود ایجاد می‌شود و شبکه مستقل خود را ندارد.
۲. ایجاد یک کوین معمولاً به راه‌اندازی و طراحی یک شبکه بلاکچینی مستقل نیاز دارد.	۲. ایجاد توکن می‌تواند با استفاده از قراردادهای هوشمند و استانداردهای موجود، ساده‌تر باشد.
۳. کوین‌های شبکه‌های مختلف می‌توانند از روش‌های متفاوتی برای عرضه یا ایجاد واحدهای جدید استفاده کنند؛ استخراج فقط یکی از این روش‌هاست.	۳. توکن‌ها معمولاً از طریق سازوکار تعریف‌شده در قرارداد هوشمند پروژه ایجاد و توزیع می‌شوند و لزوماً قابل استخراج نیستند.
۴. بیت‌ کوین، لایت‌ کوین، سولانا، کاردانو، BNB و آوالانچ (AVAX) نمونه‌هایی از کوین هستند.	۴. سند (SAND)، شیبا اینو (SHIB)، ایپ‌کوین (APE)، چین‌لینک (LINK)، مانا (MANA) و کیک (CAKE) نمونه‌هایی از توکن هستند.

معروف‌ترین کوین‌های بازار ارزهای دیجیتال

در بخش‌های قبل دیدیم که کوین به دارایی بومی یک بلاکچین مستقل گفته می‌شود. حالا برای درک بهتر این مفهوم، بهتر است چند نمونه شناخته‌شده را بررسی کنیم. هرکدام از این کوین‌ها روی شبکه اختصاصی خود فعالیت می‌کنند، اما کاربرد و معماری این شبکه‌ها با یکدیگر تفاوت دارد.

بیت کوین

بیت کوین (Bitcoin) نخستین رمزارز غیرمتمرکز و شناخته‌شده‌ترین نمونه یک کوین است که در سال ۲۰۰۹ فعالیت خود را آغاز کرد. بیت کوین علاوه بر اینکه دارایی بومی شبکه خودش است، برای انتقال ارزش و پرداخت در شبکه بیت کوین مورد استفاده قرار می‌گیرد و عرضه آن طبق قوانین شبکه و از طریق سازوکار استخراج (Mining) انجام می‌شود. این رمزارز از زمان راه‌اندازی تاکنون به یکی از مهم‌ترین دارایی‌های بازار ارزهای دیجیتال تبدیل شده است.

لایت کوین

لایت کوین (Litecoin) یکی از کوین‌های قدیمی بازار است که در سال ۲۰۱۱ راه‌اندازی شد و از نظر فنی شباهت‌هایی با بیت کوین دارد. هدف اولیه ایجاد آن، ارائه یک شبکه پرداخت سریع‌تر و مناسب‌تر برای تراکنش‌های روزمره نسبت به بیت کوین بود. لایت کوین نیز مانند بیت کوین از سازوکار اثبات کار (Proof of Work) استفاده می‌کند.

اتریوم

اتریوم (Ethereum) با کوین بومی ETH، یکی دیگر از مهم‌ترین نمونه‌های کوین است؛ اما کاربرد آن تنها به انتقال ارزش محدود نمی‌شود. اتریوم بستری برای اجرای قراردادهای هوشمند و ساخت برنامه‌های غیرمتمرکز است و ETH برای پرداخت کارمزد عملیات در این شبکه استفاده می‌شود. بخش قابل‌توجهی از توکن‌های شناخته‌شده نیز با استفاده از استانداردهای اتریوم، مانند ERC-20، روی این شبکه ایجاد شده‌اند.

کاردانو

کاردانو (Cardano) شبکه‌ای بلاکچینی با کوین بومی ADA است که برای اجرای قراردادهای هوشمند و ساخت برنامه‌های غیرمتمرکز طراحی شده است. این پروژه در سال ۲۰۱۷ شبکه اصلی خود را راه‌اندازی کرد و چارلز هاسکینسون (Charles Hoskinson)، از هم‌بنیان‌گذاران اتریوم، در شکل‌گیری آن نقش داشت. ADA علاوه بر استفاده در تراکنش‌های شبکه، در سازوکار اثبات سهام کاردانو نیز کاربرد دارد.

سایر کوین‌های شناخته‌شده

از دیگر کوین‌های شناخته‌شده بازار می‌توان به سولانا، ریپل (XRP)، بی‌ان‌بی (BNB) و آوالانچ (AVAX) اشاره کرد. هرکدام از این دارایی‌ها به شبکه مستقل خود تعلق دارند و کاربردشان با توجه به ساختار و اهداف همان شبکه تعیین می‌شود.

شناخت این نمونه‌ها کمک می‌کند معیار اصلی تشخیص کوین را بهتر درک کنیم: نام، قیمت یا میزان شهرت یک رمزارز تعیین نمی‌کند که کوین است یا توکن؛ بلکه ارتباط آن با یک بلاکچین مستقل و نقش آن به‌عنوان دارایی بومی شبکه اهمیت دارد. در مقابل، بخش بزرگی از دارایی‌هایی که روی شبکه‌های موجود ایجاد می‌شوند، در دسته توکن‌ها قرار می‌گیرند.

آشنایی با انواع توکن‌ها

توکن‌ها فقط به یک نوع دارایی محدود نمی‌شوند و می‌توانند بر اساس ویژگی‌ها و کاربردشان در دسته‌های مختلفی قرار بگیرند. یکی از رایج‌ترین تقسیم‌بندی‌ها، دسته‌بندی توکن‌ها به دو گروه مثلی (Fungible) و غیرمثلی (Non-Fungible) است.

در توکن‌های مثلی، هر واحد از یک توکن با واحد دیگر همان توکن ارزش و ویژگی یکسانی دارد و می‌توان آن‌ها را با یکدیگر جایگزین کرد. در مقابل، توکن‌های غیرمثلی یا NFTها منحصربه‌فرد هستند و هر واحد می‌تواند ویژگی، شناسه و ارزش متفاوتی داشته باشد.

این دو گروه خود می‌توانند بر اساس کاربرد و ویژگی‌هایشان به دسته‌های دیگری تقسیم شوند. برای درک این تفاوت، ابتدا باید ببینیم تعویض‌پذیری یا مثلی‌ بودن دقیقاً به چه معناست.

توکن مثلی یا قابل تعویض چیست؟

توکن مثلی (Fungible Token) توکنی است که واحدهای یکسان آن از نظر ارزش و ویژگی‌های اصلی با یکدیگر تفاوتی ندارند و می‌توان هر واحد را با واحد دیگری از همان توکن جایگزین کرد. برای مثال، اگر یک واحد از یک توکن مثلی داشته باشید، در حالت معمول فرقی نمی‌کند همان واحد را نگه دارید یا واحد دیگری از همان توکن دریافت کنید.

برای درک ساده‌تر این مفهوم، پول را در نظر بگیرید. اگر یک اسکناس ۱۰ هزار تومانی را با اسکناس ۱۰ هزار تومانی دیگری تعویض کنید، ارزش اسمی دو اسکناس یکسان است و برای بازپرداخت یک بدهی، نیازی نیست دقیقاً همان اسکناسی را که قرض گرفته‌اید پس بگیرید. این ویژگی را تعویض‌پذیری یا مثلی‌ بودن (Fungibility) می‌نامند.

بسیاری از توکن‌های قابل‌تعویض مانند توکن‌های ERC-20 اتریوم از همین ویژگی برخوردارند؛ یعنی هر واحد از یک توکن مشخص، در چارچوب قواعد آن توکن، معادل واحد دیگری از همان توکن است.

توکن غیرمثلی یا غیر قابل‌تعویض چیست؟

توکن غیرمثلی (Non-Fungible Token) یا NFT نوعی دارایی دیجیتال است که هر واحد آن می‌تواند ویژگی‌ها و شناسه منحصربه‌فرد خود را داشته باشد و به همین دلیل، واحدهای آن را نمی‌توان به‌صورت معادل با یکدیگر جایگزین کرد.

برای مثال، اگر یک خودروی مشخص را به فرد دیگری قرض بدهید، معمولاً انتظار دارید همان خودرو را پس بگیرید و دریافت خودرویی دیگر لزوماً معادل بازگرداندن همان دارایی نیست. در دنیای بلاکچین نیز یک NFT می‌تواند به یک آیتم دیجیتال، اثر هنری، بلیت، گواهی یا دارایی قابل‌توکنیزه‌شدن مرتبط باشد و هر NFT ویژگی‌های خاص خود را داشته باشد.

بنابراین NFT را نباید صرفاً یک «رمزارز کمیاب» دانست. NFT در اصل یک توکن غیرمثلی است که اطلاعات مربوط به هویت و مالکیت آن روی بلاکچین ثبت می‌شود؛ ارزش و کاربرد آن نیز به نوع دارایی، پروژه، تقاضای بازار و عوامل دیگر بستگی دارد.

در ادامه، ابتدا انواع مهم توکن‌های مثلی را بررسی می‌کنیم و سپس به کاربردهای هرکدام می‌پردازیم.

سه دسته رایج توکن‌های مثلی

توکن‌های مثلی را می‌توان بر اساس کاربرد و ویژگی‌هایشان در دسته‌های مختلفی قرار داد. سه دسته شناخته‌شده شامل توکن‌های کاربردی (Utility Token)، توکن‌های حاکمیتی (Governance Token) و توکن‌های اوراق بهادار (Security Token) هستند. البته این دسته‌بندی‌ها همیشه کاملاً از یکدیگر جدا نیستند و یک توکن ممکن است بسته به ساختار و کاربرد خود، ویژگی‌های بیش از یک دسته را داشته باشد.

توکن کاربردی

توکن کاربردی (Utility Token) به توکن‌هایی گفته می‌شود که برای دسترسی به یک محصول، خدمت یا قابلیت مشخص در یک پروژه یا اکوسیستم طراحی شده‌اند. برای مثال، توکن LINK در اکوسیستم چین‌ لینک کاربردهایی در ارتباط با خدمات و سازوکارهای این شبکه دارد.

بنابراین توکن کاربردی را نباید صرفاً ارزی برای پرداخت هزینه کالا و خدمات دانست و کاربرد آن می‌تواند دسترسی به یک قابلیت، استفاده از یک سرویس یا مشارکت در فعالیت‌های یک اکوسیستم باشد. ارزش این توکن‌ها نیز تحت تأثیر عواملی مانند عرضه و تقاضا، میزان استفاده از پروژه، نقدشوندگی و شرایط کلی بازار قرار می‌گیرد.

توکن حاکمیتی

توکن حاکمیتی (Governance Token) به توکن‌هایی گفته می‌شود که می‌توانند به هولدرهای خود امکان مشارکت در برخی تصمیم‌گیری‌های یک پروتکل یا پروژه را بدهند. این مشارکت معمولاً از طریق سازوکار رأی‌گیری انجام می‌شود و دامنه اختیارات دارندگان توکن، به قوانین همان پروژه بستگی دارد.

برای مثال، توکن UNI در اکوسیستم یونی سواپ (Uniswap) در سازوکار حاکمیتی این پروتکل نقش دارد و دارندگان آن می‌توانند در پیشنهادها و تصمیم‌های مشخصی که در چارچوب حاکمیت پروژه قرار می‌گیرند، مشارکت کنند.

توکن اوراق بهادار

توکن اوراق بهادار (Security Token) به توکن‌هایی گفته می‌شود که می‌توانند نماینده حقوق یا منافع مالی مرتبط با یک دارایی، سرمایه‌گذاری یا فعالیت اقتصادی باشند. با این حال، اینکه یک توکن از نظر قانونی «اوراق بهادار» محسوب شود یا نه، صرفاً به نام یا شکل فنی آن بستگی ندارد و می‌تواند به ساختار دارایی و قوانین حوزه قضایی مربوط باشد.

به همین دلیل، نمی‌توان هر توکنی را که به نوعی با مالکیت یا سود اقتصادی ارتباط دارد، به‌طور قطعی توکن اوراق بهادار نامید. تشخیص این موضوع معمولاً نیازمند بررسی ویژگی‌های حقوقی و اقتصادی آن دارایی است.

آشنایی با انواع دیگری از کوین‌ها و توکن‌ها

تا اینجا با تفاوت کوین و توکن آشنا شدیم، اما در بازار ارزهای دیجیتال اصطلاحات دیگری نیز برای دسته‌بندی دارایی‌ها استفاده می‌شود. نکته مهم این است که این دسته‌بندی‌ها لزوماً جایگزین «کوین» و «توکن» نیستند؛ بلکه ممکن است یک دارایی هم‌زمان در چند دسته قرار بگیرد. برای مثال، یک دارایی می‌تواند از نظر ساختار یک توکن و از نظر کاربرد یا ویژگی‌های بازار یک استیبل‌ کوین یا میم‌ کوین باشد.

آلت کوین چیست؟

آلت کوین (Altcoin) اصطلاحی رایج برای اشاره به دارایی‌های دیجیتال دیگری به‌جز بیت کوین است. بنابراین، آلت‌ کوین بودن مشخص نمی‌کند که یک دارایی کوین است یا توکن؛ یک آلت‌ کوین می‌تواند بلاکچین مستقل خود را داشته باشد یا روی شبکه دیگری ایجاد شده باشد.

برای مثال، اتریوم، لایت‌ کوین و دوج‌ کوین (DOGE) از آلت‌ کوین‌هایی هستند که کوین بومی شبکه خود را دارند، در حالی که دارایی‌هایی مانند تتر (USDT) می‌توانند به‌صورت توکن روی شبکه‌های مختلف عرضه شوند. به همین دلیل، اصطلاح آلت‌ کوین را نباید معادل «توکن» در نظر گرفت.

در ادامه، با چند اصطلاح رایج دیگر مانند استیبل‌ کوین، میم‌ کوین و شت‌ کوین آشنا می‌شویم.

استیبل کوین‌ها

استیبل‌ کوین‌ها (Stablecoins) دسته‌ای از دارایی‌های دیجیتال هستند که هدفشان حفظ ارزش نسبتاً باثبات در برابر یک دارایی یا معیار مرجع (معمولاً یک ارز فیات مانند دلار آمریکا) است. البته «ثبات» در اینجا به معنی ثابت ماندن مطلق قیمت نیست و سازوکار حفظ ارزش در هر استیبل‌ کوین می‌تواند متفاوت باشد.

استیبل‌ کوین‌ها می‌توانند روی شبکه‌های مختلف بلاکچینی ایجاد شوند و از روش‌های گوناگونی برای حفظ ارزش هدف خود استفاده کنند. از رایج‌ترین مدل‌ها می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

• با پشتوانه ارز فیات: ارزش این استیبل‌ کوین‌ها با ذخایری مانند پول نقد، اوراق بهادار یا دارایی‌های معادل آن پشتیبانی می‌شود.
• با پشتوانه دارایی: برخی استیبل‌ کوین‌ها به دارایی‌هایی مانند طلا یا سایر دارایی‌های باارزش مرتبط هستند.
• با پشتوانه ارز دیجیتال: در این مدل، دارایی‌های دیجیتال به‌عنوان وثیقه برای حفظ ارزش استیبل‌ کوین استفاده می‌شوند.
• الگوریتمی یا کم‌وثیقه: برخی مدل‌ها برای حفظ ارزش هدف از سازوکارهای الگوریتمی، مدیریت عرضه و تقاضا یا وثیقه‌گذاری متفاوت استفاده می‌کنند و میزان و نوع پشتوانه آن‌ها با مدل‌های ذخیره‌محور یکسان نیست.

بنابراین، استیبل‌ کوین بودن یک ویژگی مستقل از کوین یا توکن بودن است. برای مثال، یک استیبل‌ کوین می‌تواند به‌صورت توکن روی یک شبکه بلاک‌چینی فعالیت کند.

میم کوین‌ها

میم‌ کوین‌ها (Meme Coins) به دارایی‌هایی گفته می‌شود که بخش قابل‌توجهی از هویت، محبوبیت یا تقاضای بازار آن‌ها با میم‌های اینترنتی، فرهنگ آنلاین و فعالیت جامعه کاربران مرتبط است. بنابراین، همه میم‌ کوین‌ها الزاماً بدون کاربرد یا صرفاً برای شوخی ایجاد نشده‌اند و این اصطلاح نیز مشخص نمی‌کند که دارایی موردنظر کوین است یا توکن.

دوج‌ کوین (Dogecoin) یکی از شناخته‌شده‌ترین نمونه‌هاست که در سال ۲۰۱۳ توسط بیلی مارکوس (Billy Markus) و جکسون پالمر (Jackson Palmer) ایجاد شد و در ابتدا رویکردی طنزآمیز نسبت به فضای در حال رشد ارزهای دیجیتال داشت. دوج‌ کوین یک کوین محسوب می‌شود، زیرا بلاکچین مستقل خود را دارد.

شیبا اینو (SHIB) نمونه دیگری از یک میم‌ کوین شناخته‌شده است، اما از نظر ساختاری با DOGE تفاوت دارد و به‌عنوان یک توکن روی شبکه اتریوم ایجاد شده است. استاندارد ERC-20 نیز استانداردی برای توکن‌های مثلی در شبکه اتریوم است.

میم‌ کوین‌ها می‌توانند به دلیل وابستگی بیشتر به فضای اجتماعی، توجه کاربران و شرایط بازار، نوسانات قابل‌توجهی داشته باشند. به همین دلیل، بررسی نقدشوندگی، عرضه، کاربرد، ساختار پروژه و ریسک‌های آن‌ها پیش از خرید اهمیت دارد.

شت کوین‌ها

شت‌ کوین (Shitcoin) یک اصطلاح غیررسمی و ارزش‌گذارانه در بازار ارزهای دیجیتال است و تعریف فنی یا معیار مشخص و یکسانی برای آن وجود ندارد. این اصطلاح معمولاً برای اشاره به دارایی‌هایی به کار می‌رود که از نظر برخی فعالان بازار، ارزش بنیادی، کاربرد مشخص، تیم یا ساختار قابل‌اعتمادی ندارند یا با وعده‌های غیرواقع‌بینانه و رفتارهای مشکوک در بازار همراه هستند.

با این حال، قیمت پایین یا نوسان شدید به‌تنهایی برای شت‌ کوین بودن یک دارایی کافی نیست. همچنین شت‌ کوین لزوماً توکن نیست و می‌تواند یک کوین یا توکن باشد. در برخی پروژه‌های کوچک، دستکاری قیمت و رفتارهای پامپ و دامپ می‌تواند ریسک بیشتری ایجاد کند، اما نمی‌توان این ویژگی را به همه دارایی‌هایی که با عنوان شت‌ کوین شناخته می‌شوند نسبت داد.

بنابراین، هنگام بررسی یک رمزارز بهتر است به‌جای تکیه بر برچسب‌هایی مانند «شت‌ کوین»، عواملی مانند کاربرد پروژه، نقدشوندگی، نحوه توزیع توکن‌ها، تیم توسعه‌دهنده، وعده‌های پروژه و سابقه فعالیت آن را بررسی کنید.

هنگام خرید کوین و توکن به چه نکاتی توجه کنیم؟

خرید کوین و توکن فقط به انتخاب یک دارایی و پرداخت هزینه آن محدود نمی‌شود. پیش از خرید ارز دیجیتال، بهتر است اطلاعاتی مانند کاربرد پروژه، شبکه‌ای که دارایی روی آن فعالیت می‌کند، میزان نقدشوندگی و وضعیت کلی بازار را بررسی کنید. این موارد می‌توانند در شناخت بهتر ریسک‌های یک دارایی و تصمیم‌گیری دقیق‌تر مؤثر باشند.

در مورد توکن‌ها، توجه به شبکه اهمیت بیشتری پیدا می‌کند؛ زیرا یک توکن ممکن است روی چند شبکه مختلف عرضه شود. بنابراین هنگام خرید و به‌ویژه انتقال دارایی‌های دیجیتال، باید مطمئن شوید شبکه انتخاب‌شده با شبکه مقصد و کیف پول یا پلتفرم موردنظر سازگار است.

همچنین نباید قیمت پایین یا رشد شدید یک رمزارز را به‌تنهایی نشانه مناسب بودن آن برای خرید در نظر گرفت. بررسی سابقه و وضعیت پروژه، نقدشوندگی، کاربرد دارایی و ریسک‌های مرتبط با آن، دید کامل‌تری برای ارزیابی یک گزینه فراهم می‌کند.

در نهایت، بهتر است پیش از خرید دارایی‌های دیجیتال، علاوه بر بررسی خود دارایی، شرایط بازار و هدف خود از خرید را نیز در نظر بگیرید. آشنایی با مراحل انجام معامله و نکات مهم آن نیز می‌تواند به کاهش خطا در فرایند خرید کمک کند.

جمع‌بندی

شناخت تفاوت کوین و توکن یکی از مفاهیم پایه برای درک بهتر ساختار بازار ارزهای دیجیتال است. کوین، دارایی بومی یک بلاکچین مستقل محسوب شده و معمولاً برای انجام تراکنش‌ها، پرداخت کارمزد و در برخی شبکه‌ها مشارکت در تأمین امنیت شبکه استفاده می‌شود. در مقابل، توکن معمولاً روی یک بلاکچین موجود و با استفاده از قراردادهای هوشمند ایجاد می‌شود و می‌تواند برای کاربردهایی مانند دسترسی به خدمات، حاکمیت، پرداخت یا نمایش حقوق و دارایی‌های دیجیتال مورد استفاده قرار گیرد.

در کنار این دو مفهوم، اصطلاحاتی مانند آلت‌ کوین، استیبل‌ کوین و میم‌ کوین نیز برای دسته‌بندی دارایی‌های دیجیتال به کار می‌روند، اما این اصطلاحات الزاماً درباره کوین یا توکن بودن یک دارایی صحبت نمی‌کنند. برای مثال، یک میم‌ کوین مانند DOGE می‌تواند کوین باشد و همزمان یک میم کوین مانند SHIB توکن محسوب می‌شود. بنابراین برای تشخیص ساختار یک دارایی، باید به شبکه‌ای که روی آن ایجاد شده است و نقش آن در شبکه توجه کرد، نه صرفاً نام یا دسته‌بندی آن.

این تفاوت در زمان استفاده و انتقال ارز دیجیتال نیز اهمیت عملی دارد. پیش از انتقال یک دارایی، به‌خصوص توکن‌هایی که روی چند شبکه عرضه می‌شوند، باید شبکه مبدأ و مقصد را به‌درستی بررسی کنید؛ زیرا انتخاب شبکه ناسازگار می‌تواند باعث نرسیدن دارایی به مقصد یا دشوار شدن فرایند بازیابی آن شود.

سوالات متداول (FAQ)

تفاوت اصلی کوین و توکن چیست؟

کوین دارایی بومی یک بلاکچین مستقل است، در حالی که توکن معمولاً روی یک بلاکچین موجود و با استفاده از قراردادهای هوشمند ایجاد می‌شود. بنابراین، مهم‌ترین معیار برای تشخیص این دو، ارتباط دارایی با شبکه بلاکچینی است.

آیا هر رمزارزی که استخراج می‌شود کوین است؟

استخراج معیار قطعی برای تشخیص کوین نیست. برخی کوین‌ها مانند بیت‌ کوین از سازوکار اثبات کار و استخراج استفاده می‌کنند، اما شبکه‌هایی مانند اتریوم از مدل اثبات سهام استفاده می‌کنند. بنابراین باید به بومی بودن دارایی برای یک بلاکچین مستقل توجه کرد.

آیا استیبل‌ کوین‌ها و میم‌ کوین‌ها توکن هستند؟

نه لزوماً. استیبل‌ کوین و میم‌ کوین نوعی دسته‌بندی بر اساس ویژگی یا کاربرد دارایی هستند و مشخص نمی‌کنند که دارایی حتماً کوین یا توکن باشد. برای مثال، دوج‌ کوین یک میم‌ کوین و در عین حال یک کوین است، در حالی که شیبا اینو یک میم‌ کوین است و همزمان توکن محسوب می‌شود.

چرا هنگام انتقال کوین یا توکن انتخاب شبکه مهم است؟

چون یک دارایی ممکن است روی چند شبکه مختلف عرضه یا منتقل شود و آدرس یا شبکه مقصد باید با شبکه انتخاب‌شده سازگار باشد. انتخاب شبکه اشتباه می‌تواند باعث شود دارایی به مقصد موردنظر نرسد یا بازیابی آن بسیار دشوار شود. بنابراین پیش از انتقال، شبکه و آدرس مقصد را با دقت بررسی کنید.